Eiwitten in hondenvoer
Er zijn tientallen voedingsstoffen die je hond dagelijks nodig heeft om gezond te blijven: eiwitten, vetten, koolhydraten (zetmeel en suikers) en een groot aantal vitamines en mineralen. Welke voedingsstoffen allemaal in hondenvoer zitten, lees je in onze blog: Hoe kies ik het beste hondenvoer voor mijn hond?
Eiwit is een macrovoedingsstof in hondenvoer
Eiwitten, vetten en koolhydraten (zetmeel en suikers) leveren energie. Deze voedingsstoffen worden ook wel macrovoedingsstoffen genoemd, omdat het lichaam grote hoeveelheden van deze stoffen nodig heeft. Het woord ‘macro’ betekent groot.
Microvoedingsstoffen in hondenvoer
Vitamines, mineralen en spoorelementen worden microvoedingsstoffen genoemd. Deze leveren zelf geen energie, maar zijn nodig voor het vrijmaken van energie uit macrovoedingsstoffen en voor het benutten van aminozuren uit eiwitten. Ook zijn ze belangrijk voor het goed laten verlopen van veel processen in het lichaam.
Je hond heeft deze voedingsstoffen absoluut nodig, maar niet in grote hoeveelheden. Het woord ‘micro’ betekent klein.
De meeste commerciële hondenvoeders zijn zo samengesteld dat ze zowel macro- als microvoedingsstoffen bevatten.
Eiwitten in hondenvoer
Eiwitten (ook wel proteïne genoemd) zijn misschien wel de belangrijkste voedingsstof voor een hond. Ze spelen een rol bij de opbouw en het onderhoud van spieren, organen, het zenuwstelsel, hormonen, enzymen en het bloed.
In de huidige hondenvoedingsmarkt zijn veel eiwitbronnen beschikbaar. Maar wat is een eiwit eigenlijk?
Wat zijn eiwitten?
Eiwitten zijn moleculen die zijn opgebouwd uit lange ketens van aan elkaar gekoppelde aminozuren. Deze aminozuren zijn de bouwstenen waaruit een eiwit bestaat.
Een aminozuur is opgebouwd uit koolstof (C), zuurstof (O), stikstof (N) en soms ook zwavel (S). Aminozuren kunnen op verschillende manieren aan elkaar gekoppeld zijn. Deze verbindingen worden peptiden genoemd. Korte aminozuurketens heten polypeptiden.
De algemene structuur van een aminozuur is:
Eiwitten bestaan uit aminozuren
Een aminozuur bevat een aminegroep (NH2) en een carboxylgroep (COOH). De R-groep is de restketen die per aminozuur verschilt. Wanneer aminozuren aan elkaar worden gekoppeld, ontstaat een eiwit. Op deze manier kan het lichaam een onbeperkt aantal verschillende eiwitten vormen.
De aminozuren
Elk aminozuur is een bouwsteen voor een nieuw eiwit. In de natuur komen ongeveer 500 verschillende aminozuren voor. Daarvan komen er 22 voor in dierlijke eiwitten; dit zijn de fundamentele aminozuren.
Tijdens de spijsvertering worden aminozuren onder invloed van enzymen vrijgemaakt uit de eiwitten in de voeding (hydrolyse). Uit deze aminozuren kan de hond zijn eigen lichaamseiwitten opbouwen.
De hond kan een deel van de aminozuren zelf aanmaken, maar andere niet. De aminozuren die de hond niet zelf kan maken, moeten via de voeding worden aangevoerd. Dit zijn de essentiële aminozuren. Honden hebben dagelijks 10 essentiële aminozuren nodig.
De essentiële aminozuren
Om alle benodigde eiwitten te maken, heeft een hond 22 aminozuren nodig, waarvan er 10 essentieel zijn (bij katten zijn dit er 11). Essentieel betekent dat het hondenlichaam deze aminozuren niet zelf kan aanmaken. Ze moeten dus in de juiste hoeveelheden en verhoudingen via de voeding worden aangeleverd.
Honden kunnen overtollige eiwitten niet opslaan in hun lichaam, zoals dat wel kan met vet. Daarom heeft je hond elke dag deze essentiële aminozuren nodig. De eiwitten in hondenvoer moeten deze essentiële aminozuren bevatten.
Het klinkt misschien vreemd, maar een hond heeft strikt genomen geen eiwitbehoefte, maar een behoefte aan aminozuren. Om gezond te blijven, heeft een hond voeding nodig die alle 10 essentiële aminozuren bevat.
De 10 essentiële aminozuren voor honden zijn:
Arginine, Histidine, Isoleucine, Leucine, Lysine, Methionine, Phenylalanine, Threonine, Tryptofaan en Valine.
Sommige van deze aminozuren zijn bekender dan andere, maar elk aminozuur uit dit rijtje is dagelijks nodig om je hond gezond te houden en normaal te laten functioneren.
Histidine
Neem bijvoorbeeld Histidine. Dit essentiële aminozuur is nodig voor de aanmaak van histamine. Histamine speelt een belangrijke rol in de immuunrespons en helpt je hond te beschermen tegen ziekteverwekkers zoals bacteriën.
Zonder histidine kan er geen histamine worden aangemaakt en wordt je hond vatbaarder voor infecties. Daarnaast is histidine nodig voor de aanmaak van hemoglobine, dat zuurstof door het bloed transporteert.
Hoe worden eiwitten verteerd tot aminozuren?
Dierlijke en plantaardige eiwitten uit hondenvoeding kunnen de darmwand niet rechtstreeks passeren. Tijdens de vertering worden deze eiwitten afgebroken tot aminozuren. Vanuit deze aminozuren bouwt de hond vervolgens zijn eigen lichaamseiwitten op.
De aminozuren worden via de wand van de dunne darm opgenomen in het bloed.
De kwaliteit van eiwit in hondenvoer
Verschillende eiwitbronnen bevatten verschillende combinaties van aminozuren. Omdat de hond een behoefte heeft aan essentiële aminozuren en niet aan eiwit zelf, is de samenstelling van het eiwit van groot belang.
De kwaliteit van een eiwitbron hangt af van hoe goed deze verteerbaar is en hoeveel essentiële aminozuren zij bevat.
Dierlijke eiwitbronnen bevatten doorgaans alle noodzakelijke aminozuren. Sommige plantaardige eiwitbronnen kunnen de biologische waarde van het voer verhogen, mits ze worden gecombineerd met vlees van hoge kwaliteit.
